Η δύναμη της αναπνοής όταν νιώθεις εσωτερικά μπλοκαρισμένος
Μερικές φορές η διέξοδος δεν αρχίζει από μια απάντηση, αλλά από μια ανάσα
Υπάρχουν στιγμές που νιώθουμε ότι κάτι μέσα μας έχει σταματήσει.
Θέλουμε να προχωρήσουμε, αλλά δεν ξέρουμε προς τα πού. Θέλουμε να πάρουμε μια απόφαση, αλλά κάθε σκέψη μάς επιστρέφει στο ίδιο σημείο. Θέλουμε να δημιουργήσουμε, να αλλάξουμε, να αφήσουμε κάτι πίσω μας, κι όμως αισθανόμαστε σα να υπάρχει ένα αόρατο εμπόδιο ανάμεσα σε εμάς και στην επόμενη κίνηση.
Και τότε συνήθως κάνουμε αυτό που έχουμε μάθει να κάνουμε: προσπαθούμε περισσότερο.
Σκεφτόμαστε περισσότερο. Αναλύουμε περισσότερο. Αναζητούμε απαντήσεις. Πιέζουμε τον εαυτό μας να καταλάβει τι συμβαίνει, να αποφασίσει, να ξεκαθαρίσει, να βρει επιτέλους τον δρόμο.
Μόνο που κάποιες φορές η εσωτερική πίεση δεν ανοίγει τον δρόμο.
Τον στενεύει ακόμη περισσότερο.
Ίσως τότε να χρειάζεται κάτι πολύ πιο απλό.
Να επιστρέψουμε για λίγο σε αυτό που συμβαίνει μέσα μας κάθε στιγμή, χωρίς να χρειάζεται να το σκεφτούμε.
Στην αναπνοή.
Όταν όλα μοιάζουν ακίνητα, κάτι μέσα μας εξακολουθεί να κινείται
Η αναπνοή είναι τόσο αυτονόητη ώστε σχεδόν την ξεχνάμε.
Μας συνοδεύει όταν εργαζόμαστε, όταν μιλάμε, όταν περπατάμε, όταν κοιμόμαστε. Υπάρχει στις ήρεμες ημέρες και στις δύσκολες. Δεν χρειάζεται να θυμόμαστε να την κάνουμε για να συνεχίζεται.
Κι όμως, αυτή η τόσο συνηθισμένη λειτουργία μπορεί να αποκτήσει μια εντελώς διαφορετική σημασία όταν στρέψουμε συνειδητά την προσοχή μας σε αυτήν.
Γιατί εκείνη τη στιγμή συμβαίνει κάτι απλό αλλά ουσιαστικό:
σταματάμε για λίγο να βρισκόμαστε μόνο μέσα στις σκέψεις μας και επιστρέφουμε στην άμεση εμπειρία του σώματός μας.
Αισθανόμαστε τον αέρα να μπαίνει.
Την αναπνοή να ανοίγει ένα μικρό χώρο μέσα μας.
Την εκπνοή να φεύγει.
Και ύστερα μια νέα αναπνοή να αρχίζει.
Ακόμη κι όταν εμείς αισθανόμαστε μπλοκαρισμένοι, αυτή η κίνηση συνεχίζεται.
Κάτι έρχεται.
Κάτι φεύγει.
Κάτι αλλάζει.
Ίσως δεν χρειάζεται πάντα να σκεφτούμε περισσότερο
Όταν δεν βρίσκουμε απάντηση, η πρώτη μας αντίδραση είναι συχνά να την αναζητήσουμε με ακόμη μεγαλύτερη ένταση.
«Τι πρέπει να κάνω;»
«Γιατί αισθάνομαι έτσι;»
«Ποια είναι η σωστή επιλογή;»
«Γιατί δεν μπορώ να προχωρήσω;»
Οι ίδιες ερωτήσεις μπορεί να επαναλαμβάνονται ξανά και ξανά, μέχρι που η αναζήτηση της λύσης γίνεται μέρος του ίδιου του μπλοκαρίσματος.
Δεν σημαίνει ότι η σκέψη δεν είναι απαραίτητη. Ούτε ότι μια ανάσα μπορεί να δώσει απαντήσεις σε σύνθετα ζητήματα.
Σημαίνει όμως ότι δεν χρειάζεται κάθε απάντηση να γεννιέται μέσα σε κατάσταση πίεσης.
Μερικές φορές χρειάζεται πρώτα να αλλάξει ο εσωτερικός χώρος μέσα στον οποίο αναζητούμε την απάντηση.
Και η συνειδητή αναπνοή μπορεί να γίνει ένας πολύ απλός τρόπος επιστροφής σε αυτόν τον χώρο.
Όχι για να μας πει τι πρέπει να κάνουμε.
Αλλά για να μας βοηθήσει να σταματήσουμε, έστω για λίγο, να απαιτούμε από τον εαυτό μας να γνωρίζει.
Η αναπνοή δεν χρειάζεται να «διορθώσει» τίποτα
Ίσως εδώ βρίσκεται μια από τις σημαντικότερες πλευρές της αναπνοής.
Δεν χρειάζεται να τη χρησιμοποιούμε κάθε φορά σαν ένα ακόμη εργαλείο με το οποίο θα προσπαθήσουμε να διορθώσουμε τον εαυτό μας.
Δεν χρειάζεται να καθίσουμε να αναπνεύσουμε με την απαίτηση:
«Σε πέντε λεπτά πρέπει να νιώθω καλύτερα».
Γιατί τότε ακόμη και η αναπνοή μετατρέπεται σε προσπάθεια.
Μπορούμε αντίθετα να την πλησιάσουμε διαφορετικά.
Να παρατηρήσουμε την αναπνοή όπως είναι.
Χωρίς να πολεμάμε αυτό που αισθανόμαστε.
Χωρίς να απαιτούμε να εξαφανιστεί η αβεβαιότητα, η ένταση, η σύγχυση ή η αίσθηση ακινησίας.
Και ίσως να ανακαλύψουμε ότι δεν χρειάζεται πρώτα να λύσουμε αυτό που νιώθουμε για να μπορέσουμε να υπάρξουμε μέσα του.
Μπορούμε για λίγο απλώς να αναπνεύσουμε εκεί.
Εισπνοή, εκπνοή και ο χώρος ανάμεσά τους
Υπάρχει ένας ολόκληρος μικρός κύκλος μέσα σε κάθε αναπνοή.
Η εισπνοή έρχεται.
Η εκπνοή αφήνει.
Και ανάμεσά τους υπάρχουν εκείνες οι ανεπαίσθητες στιγμές όπου η μία κίνηση έχει ολοκληρωθεί και η επόμενη δεν έχει ακόμη αρχίσει.
Δεν χρειάζεται να τους δώσουμε κάποιο μεγάλο νόημα.
Αρκεί να τις παρατηρήσουμε.
Γιατί η ίδια η αναπνοή μάς υπενθυμίζει κάτι που εύκολα ξεχνάμε όταν αισθανόμαστε μπλοκαρισμένοι:
η ζωή δεν βρίσκεται μόνο στην κίνηση προς τα εμπρός.
Υπάρχει το να παίρνουμε.
Υπάρχει το να αφήνουμε.
Υπάρχει και η παύση.
Και η παύση δεν σημαίνει απαραίτητα ότι κάτι πήγε λάθος.
Είναι μέρος του κύκλου.
Ίσως λοιπόν και οι δικές μας εσωτερικές παύσεις να μην χρειάζεται πάντοτε να αντιμετωπίζονται σαν κάτι που πρέπει αμέσως να ξεπεράσουμε.
Από το «πρέπει να βρω λύση» στο «τι υπάρχει τώρα;»
Υπάρχει μεγάλη διαφορά ανάμεσα στις δύο αυτές ερωτήσεις.
Η πρώτη μάς στέλνει στο επόμενο βήμα.
Η δεύτερη μας επιστρέφει εδώ.
Τι υπάρχει αυτή τη στιγμή;
Πού αισθάνομαι ένταση;
Πώς αναπνέω;
Βιάζομαι ακόμη και τώρα να φτάσω κάπου αλλού;
Μπορώ να μείνω για μερικές αναπνοές χωρίς να χρειάζεται να κάνω τίποτα;
Αυτή η μικρή μετατόπιση δεν λύνει αυτομάτως όσα μας απασχολούν.
Αλλά μπορεί να μας βγάλει για λίγο από τη συνεχή εσωτερική διαπραγμάτευση με τον εαυτό μας.
Και μέσα σε αυτό το μικρό διάστημα μπορεί να εμφανιστεί κάτι που δεν μπορούσαμε να ακούσουμε όσο προσπαθούσαμε τόσο έντονα να βρούμε απάντηση.
Μια διαφορετική σκέψη.
Μια αίσθηση.
Μια ανάγκη που είχαμε παραβλέψει.
Ή ακόμη και τίποτα.
Και ίσως, για εκείνη τη στιγμή, το τίποτα να είναι αρκετό.
Δεν είναι πάντα η λύση που λείπει – μερικές φορές λείπει ο χώρος
Σκεφτόμαστε συχνά το εσωτερικό μπλοκάρισμα σαν έναν τοίχο που πρέπει να γκρεμίσουμε.
Ίσως όμως κάποιες φορές να μοιάζει περισσότερο με έναν χώρο που έχει γεμίσει υπερβολικά.
Σκέψεις πάνω σε σκέψεις.
Υποχρεώσεις.
Πρέπει.
Φόβοι.
Προσδοκίες.
Πιθανά σενάρια.
Πράγματα που δεν ειπώθηκαν.
Πράγματα που δεν αποφασίστηκαν.
Και εμείς προσπαθούμε να προσθέσουμε μέσα σε όλα αυτά ακόμη μία σκέψη – εκείνη που θα μας σώσει από τις υπόλοιπες.
Τι θα γινόταν αν, αντί να προσθέσουμε κάτι, αφήναμε λίγο χώρο;
Μια ήρεμη αναπνοή δεν χρειάζεται να μετακινήσει τον τοίχο.
Μπορεί απλώς να ανοίξει ένα μικρό παράθυρο.
Και κάποιες φορές αυτό είναι αρκετό για να αλλάξει ο τρόπος με τον οποίο βλέπουμε ολόκληρο το δωμάτιο.
Μια μικρή στάση αναπνοής
Την επόμενη φορά που θα νιώσεις ότι έχεις μπλοκάρει, πριν προσπαθήσεις να βρεις άλλη μία απάντηση, δοκίμασε κάτι απλό.
Σταμάτησε για δύο ή τρία λεπτά.
Κάθισε όπως αισθάνεσαι άνετα.
Μην προσπαθήσεις αμέσως να πάρεις μια τεράστια «βαθιά ανάσα». Άφησε πρώτα την αναπνοή σου να είναι όπως είναι.
Παρατήρησέ την.
Αισθάνσου τον αέρα να μπαίνει και να βγαίνει.
Και σταδιακά, χωρίς πίεση, άφησε την αναπνοή να γίνει λίγο πιο ήρεμη και απαλή.
Δώσε ιδιαίτερη προσοχή στην εκπνοή.
Όχι προσπαθώντας να διώξεις μαζί της κάτι από μέσα σου.
Απλώς παρατηρώντας την κίνηση του να αφήνεις τον αέρα να φύγει.
Και μετά από μερικές αναπνοές μην αναρωτηθείς αμέσως:
«Λύθηκε;»
Ρώτησε μόνο:
«Τι παρατηρώ τώρα;»
Ίσως τίποτα να μην έχει αλλάξει.
Ίσως όμως κάτι να έχει αποκτήσει λίγο περισσότερο χώρο.
Μερικές φορές η διέξοδος είναι μικρότερη απ’ όσο περιμένουμε
Όταν αισθανόμαστε μπλοκαρισμένοι, φανταζόμαστε συχνά τη διέξοδο ως μια μεγάλη στιγμή αποκάλυψης.
Μια απόφαση.
Μια απάντηση.
Ένα ξαφνικό «τώρα κατάλαβα».
Δεν έρχεται πάντοτε έτσι.
Μερικές φορές η πρώτη αλλαγή είναι σχεδόν ανεπαίσθητη.
Μια σκέψη που δεν επιστρέφει με την ίδια ένταση.
Ένα σώμα που μαλακώνει λίγο.
Ένα «δεν ξέρω» που δεν μας τρομάζει τόσο.
Μια ανάγκη που γίνεται πιο καθαρή.
Η αίσθηση ότι δεν χρειάζεται να αποφασίσουμε αυτή ακριβώς τη στιγμή.
Και τότε μπορεί να καταλάβουμε κάτι σημαντικό:
ξεμπλοκάρισμα δεν σημαίνει πάντοτε ότι βρήκαμε αμέσως τον δρόμο.
Μπορεί να σημαίνει ότι δημιουργήθηκε μέσα μας αρκετός χώρος ώστε να μπορέσουμε να τον δούμε όταν αρχίσει να εμφανίζεται.
Μία ανάσα δεν αλλάζει τη ζωή – αλλά μπορεί να αλλάξει τη στιγμή
Η αναπνοή δεν είναι απάντηση για όλα.
Δεν εξαφανίζει τις δυσκολίες. Δεν παίρνει αποφάσεις αντί για εμάς. Δεν μεταμορφώνει ως διά μαγείας μια κατάσταση που χρειάζεται δράση.
Ίσως όμως δεν χρειάζεται να της ζητάμε τόσα πολλά.
Γιατί υπάρχει κάτι πολύ πιο απλό που μπορεί να μας προσφέρει.
Μια επιστροφή.
Από το μετά στο τώρα.
Από την αδιάκοπη σκέψη στην αίσθηση.
Από την απαίτηση να ξέρουμε στην άδεια να παρατηρήσουμε.
Από την πίεση να κινηθούμε στην αναγνώριση ότι, ακόμη και μέσα στην ακινησία, κάτι εξακολουθεί να ρέει.
Η αναπνοή μπαίνει.
Η αναπνοή βγαίνει.
Και ύστερα έρχεται η επόμενη.
Ίσως, λοιπόν, όταν νιώθουμε εσωτερικά μπλοκαρισμένοι, να μη χρειάζεται πάντα να πιέσουμε περισσότερο τον εαυτό μας για να ανοίξει ο δρόμος.
Ίσως χρειάζεται πρώτα να δημιουργήσουμε λίγο χώρο.
Και μερικές φορές αυτός ο χώρος μπορεί να αρχίσει με μία μόνο συνειδητή ανάσα.
